koronavirus ve hamilelik

Hamilelikte Koronavirus Enfeksiyonu

  • Coronavirüs enfeksiyonuna bağlı hastalık, 2019’un sonlarında Çin, Wuhan’da ortaya

çıkarak dünyaya yayılmıştır

  • Dünya Sağlık örgütü (WHO), Şubat 2020’de hastalığı

covid-19, etken olan virüsü “severe acute respiratory syndrome coronavirus 2 (SARS-CoV-2)”olarak tanımladı.

  • Hastalık ve  ölüm hızı tüm dünyada hızla artmaktadır.Dünya Sağlı Örgütü’nün Çin Halk Cumhuriyeti’ne ait covid-19 raporuna göre ölüm hızı % 3,8 olarak bildirilmiştir.
  • Hastalığın henüz bir aşısı yada antiviral bir tedavisi yoktur Tedavide kullanılan ilaçlar konusunda çalışmalar vardır
  • T.C. Sağlık Bakanlığı, ülkemizde vaka görülmesi halinde açıklanan algoritmaya göre hidroksiklorokin, oseltamivir, azitromisin, favipravir ve lopinavir/ritonavir kombinasyonlarından biri yada birkaçının kullanılmasını önermektedir . Ancak bu ilaçların covid-19 tanısı ile gebelerde kullanımına dair net bir veri yoktur. Hidroksiklorakin gebelerde sıtma ve romatolojik hastalıkların tedavisinde kullanılmaktadır ve bu kullanımlarda belirgin bir olumsuz etki bildirilmemiştir. Lopinavir/ritonavir kombinasyonunun antiretroviral kullanımında gebelikte fetal anomali sıklığının artmadığı bilinmektedir .Oseltamivir’in gebelerde influenza(grip) tedavisinde kullanımında bebek için herhangi bir riski bulunmamıştır.Favipravir gebelerde , lohusalarda ve emziren annelerde kullanılmamaktadır
  • Gebelerin covid-19’a daha duyarlı olduğunu gösteren bir bilgi yoktur. Anne karnında enfeksiyona yol açıp bebekte enfeksiyon oluşturduğuna dair kanıt bulunamamıştır ancak vaka sayısı az olduğu için bu konuda kesin bir karar vermek zordur.
  • Yapılan bir çalışmada bugüne kadarki covid-19 tanısı alan 32 gebede , 7 (%22) vaka bulgu vermeden seyretmiştir.2 vaka (%6) yoğun bakım desteği almıştır. Anne ölümü yoktur. Vakaların 27’si sezaryen ile ikisi vajinal yol ile doğurtulmuştur. Erken doğum 15 vakada (%47) olurken, bir vakada anne karnında bebek ölümü ölüm, bir vakada yenidoğan ölümü gerçekleşmiştir. Araştırma yapılan 25 vakada anneden bebeğe geçiş saptanmamıştır.Ancak son bir yayında covid-19 pozitif bir anneden doğan bir yenidoğanda antikor görülmesi üzerine bu durum hastalığın gebelikte anneden bebeğe gecişi hakkındaki şüpheleri arttırmıştır. Şimdiye dek ülkemizde sadece 1 olguda kronik bronşit tablosu olan gebede covid 19’a bağlı anne ölümü bildirilmiştir.
  • Riski olmayan gebelerin rutin doğum öncesi bakımı gereklidir ve planlanmalıdır.İlk 3 ay muayenesi ve taraması , 18-22 hafta arası ayrıntılı ultrasonu yapılmalıdır.Aksi gerekmediği sürece gereğinden fazla ultasonografik muayene kesinlikle yapılmamalıdır. Kadın Hastalıkları ve Doğum uzmanı annenin ve bebeğinin  durumuna göre yapılacak ultrasonografi incelemelerinin sıklığına karar verir
  • Doğum şekli konusunda net bir öneri yoktur. Serilerde doğumlar büyük ölçüde sezaryenle yapılmıştır Sezaryen oranlarının fazla olmasında gebelerdeki solunum sıkıntısının rolü olduğu düşünülmektedir. Vajinal sekresyonun bebeğe geçiş riski yarattığına dair bir kanıt yoktur. Erken yada geç kordon klemplenmesinin üstünlüğü hakkında net bir bilgi yoktur.Erken kordon klemplenmesi tavsiye edilmektedir.
  • Gebeler riskli yerlere ziyaret yada seyahat yapmamalıdır. Çin kaynaklı kılavuzlard gebelerin hastane ve yüksek riskli yerlere ziyaretlerinde maske takmaları gerektiği bildirilmektedir.

Şüpheli Temaslı Vakalar

Şüpheli gebeler ideal olarak 112 vasıtasıyla hastaneye başvurmalıdır.Gebenin şüpheli temas halinde başka bir nedenle hastaneye yatışı gerekmiyorsa 14 gün boyunca mümkün olduğu kadar evde kalması ve toplu alanlardan uzak durması istenir. Toplu alanlara gitmesinin zorunlu olduğu hallerde ise tıbbi maske takması istenir. Eve ziyaretçi kabul etmemesi, odanın iyi havalandırılması, ev halkının diğer üyelerinden mümkün olduğunca ayrı kalınması, farklı havlular, farklı tabak çanak ve mutfak eşyası kullanılması ve farklı zamanlarda yemek yemesi önerilmektedir. Şüpheli bir temas sonrası gerekli izolasyon süresi (14 gün) dolana kadar acil durumlar dışında muayene ertelenebilir. Gebeyle iletişim kurularak genel durumu hakkında bilgi alınmalı, bilgilendirme yapılmalı, randevu zamanı bildirilmelidir.

Kaynak: Maternal Tıp ve Perinatoloji Derneği, Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü

Bir önceki yazımız olan PLASENTA PREVİA (BEBEĞİN EŞİNİN ÖNDE GELMESİ) başlıklı makalemizi de okumanızı öneririz.